Marie Laska (27) studeert KMO-management én heeft haar eigen onderneming. Met FUTIRE probeert ze gebruikte materialen een nieuw leven te geven, zodat ze niet op de afvalberg terecht komen. Momenteel recycleren ze versleten autobanden. Door ze te hergebruiken kunnen ze ingezet worden als geluidsisolerend materiaal. BAAS_ Dag Marie! Stel jezelf eens voor. Mijn naam is Marie Laska en bijna acht jaar geleden ben ik van Albanië naar België gekomen om te studeren. Al van kleins af aan, had ik een gevoel dat ik iets groots moest doen. Ik wilde altijd economisch onafhankelijk zijn en iets doen wat belangrijk was voor de maatschappij. Business Management studeren was de juiste keuze voor mij omdat ik een bredere kennis kreeg van alles wat betreft bedrijven die de grootste impact hebben op de planeet, mensen en milieu. Het laatste jaar is maatschappelijk verantwoord ondernemen voor mij een belangrijke term geworden. Ik kom van een land waar afval van Europa wordt gedumpt en waar je jongeren ziet die in de afvalvelden afval verzamelen en sorteren om geld te verdienen. Dit is een pijnlijke realiteit in veel ontwikkelingslanden en dat wil ik veranderen. Mijn passie voor duurzaamheid wil ik gebruiken om met mijn kennis en ervaring een betere toekomst te maken voor de toekomstige generaties. FUTIRE is een project dat ik twee jaar geleden ben begonnen. Vorig jaar heb ik een presentatie voor SINC Accelerator gedaan waar ik de mogelijkheid heb gekregen om het Stand Up Bryo traject te volgen. Verder heb ik deelgenomen aan het programma Start Up @ Campus bij Karel de Grote Hogeschool waar ik een van de twee winnaars ben geworden, wat wil zeggen dat ik volgend academiejaar support, coaching en advies krijg van twee coaches van de KdG. Na Stand Up van Bryo, kan ik nu het traject Start Up Bryo volgen, een jaarprogramma van coaching en advies van VOKA. Dit jaar ben ik ook ingeschreven bij The Break Fellowship waar ik een van de 280 ondernemende vrouwen ben die gekozen zijn uit 1024 kandidaten. Voor 28 dagen gaan wij in Spanje advies en coaching krijgen. BAAS_ Wat een heerlijke introductie! Hoe heeft jouw onderneming zich ontwikkeld? In het eerste jaar heb ik Informatica gestudeerd. Tijdens de IT beurs, Fosdem in Brussel, had iemand mij de vraag gesteld of ik een IT bedrijf zou opstarten in Albanië moest ik daar terug naartoe gaan. Die vraag heeft lang in mijn hoofd gezeten omdat ik eigenlijk geen idee had hoe ik dat kon doen. Voor mij was het duidelijk dat ik naar Business Management moest opstappen. Tijdens het eerste semester heb ik het vak Business Modeling & Ideation gevolgd waar we een duurzame oplossing moesten vinden voor een bestaand probleem. We hadden het probleem van bergen versleten autobanden gekozen en zijn op zoek gegaan naar een duurzame oplossing. Geluidsisolatie is niet de eerste oplossing dat je zou bedenken om met versleten autobanden te maken maar dat is een goede richting geweest om ‘out of the box’ te denken. Onze visie : “Waste is no longer the end but the starting point for new products.” Onze missie: “Soundproof with FUTIRE for an ecological future.” Mijn einddoel is om mindsets te veranderen over hoe we met afval omgaan. Momenteel is het nog steeds een project waar ik hard aan het werken ben om er zo een succesvolle onderneming van te maken. BAAS_ Welke skills uit je studies neem jij mee? De skills die ik wil meenemen gaan gepaard met hetgeen dat ik over leiderschap heb geleerd. Als manager en ondernemer moet je altijd denken over wie jouw team is en hoe je hun het beste kan leiden tot de beste resultaten. BAAS_ Wat vind je het leukste aan het ondernemen? Netwerken! De laatste maanden heb ik veel moeten netwerken en dat is fantastisch want je leert uit de ervaring van de anderen. Feedback is ook heel belangrijk en dat krijg je constant, en als dat niet zo is kun je het altijd achteraf vragen. Ondernemen is nieuw voor mij en eerlijk gezegd dacht ik nooit dat ik dit pad zou nemen. Hier ben ik vandaag, gepassioneerd en overtuigd, dat er geen andere pad is voor mij. BAAS_ Wat vind je minder leuk? Soms je hebt veel ideeën en wil je heel veel doen maar focus is heel belangrijk. Ik krijg constant de feedback dat ik keuzes moet maken. Voor deze reden krijg je niet altijd het antwoord dat je verwacht had. Een goed advies is dat als je gaat presenteren, of met iemand je ideeën gaat delen, je goed moet aanvoelen wat ze zouden willen weten. Dit is ook belangrijk om op deze manier jouw pitch aan te passen van persoon tot persoon. Het is tricky in het begin maar je leert veel onderweg. BAAS_ Heb jij een rolmodel? Ik heb niet echt een rolmodel. Voor mij is elke persoon die onderneemt een rolmodel op zich. Iedereen heeft een andere ervaring waaruit ik iets kan bijleren. BAAS_ Welke apps op je smartphone zijn onmisbaar? Een ondernemer moet goed georganiseerd zijn. Asana is een app dat ik veel gebruik om mijn taken en deadlines gecontroleerd te houden. Forest is een andere app dat ik gebruik als ik echt moet focussen en werken aan een specifieke opdracht. Insight Timer als ik tijd moet nemen om te relaxeren en mediteren. En Canva voor mijn creativiteit en mooie presentaties. BAAS_ Zijn er bepaalde boeken die je zijn bijgebleven? “Generatie Nu” van Lauren Sharkey & Manjit Thapp is een boek dat ik recentelijk heb gelezen. Er zijn 52 inspirerende jonge vrouwen die nu het verschil maken. Het was een bron van inspiratie om als vrouw te blijven doorgaan en vechten voor mijn idealen en mijn visie voor de toekomst. Echt een aanrader. BAAS_ En podcastst? Think fast, Talk fast: Communication techniques. Ik geloof dat de manier hoe je dingen zegt soms meer krachtig zijn dan wat je inhoudelijk zegt. Bij deze podcast heb ik veel geleerd waar ik vandaag de dag gebruik van maak bij mijn presentaties, én het werkt. BAAS_ Probeer je op een manier jezelf nog meer uit te dagen? De laatste tijd gebruik ik een mindset dat heel uitdagend is voor mij maar ik krijg fantastische resultaten. “Go even if you are tired and dare to share your vison and opinion and don’t have expectations from anybody or anything!” Wat ik ermee bedoel is om naar netwerk events te blijven gaan, ook als ik moe ben of geen zin heb. Ik probeer geen verwachtingen te hebben en durf te spreken tegen mensen die ik niet ken. Ik zweer het, deze mindset heeft me al de beste conversaties gebracht en ik blijf het doen. Als je verlegen bent zoals ik, zet dan een doel op om bijvoorbeeld met ten minste drie mensen te spreken. Dat gaat de deur openzetten tot succes. BAAS_ Waar zie jij jezelf staan over 5 jaar? Over 5 jaar wil ik dat mijn onderneming succesvol is en dat ik een impact heb gemaakt in de maatschappij met mijn missie en visie. BAAS_ Heb je op dit moment personeel? Momenteel ben ik alleen maar ik ben een investeerder en productontwikkelaar aan het zoeken die samen met mij de isolatiemarkt wil innoveren. BAAS_ Welke skills moet voor jou een ondernemer hebben? Leiderschap, discipline, openheid en hard werken. BAAS_ Wat is het beste advies dat je ooit hebt gekregen? Fight for what you believe in and don’t give up! It’s only going downhill before you can go up! Het pad dat ik heb gekozen is een rollercoaster waarbij je angstaanjagende en ongelooflijke mooie momenten bij ervaart. BAAS_ Heb je zelf nog tips voor jongeren die willen starten? Work hard, play hard! INSTAGRAM_ FUTIRE WEBSITE_ FUTIRE TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Antwerp Maritime Academy (HZS), Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

Marjan De Ridder, een fleurige en enthousiaste dame, combineert een deeltijdse job die ze heel graag doet mét haar andere passies. Ze is leerkracht maatschappij & welzijn, filosofie, levensbeschouwing en religie. Daarnaast is ze ondernemer actief als kunstenaar, dichter en performer. BAAS_ Dag Marjan! Vertel eens, wie ben jij en met wat ben je allemaal bezig? Als kunstenaar probeer ik een spiegel te zijn van het nu, mensen te inspireren of kritiek te uiten op de maatschappij of menselijk gedrag. Ik maak kunstwerken en illustreer: natuur en de mens in al zijn natuurlijke vormen (dus ook een soort all bodies are good bodies verhaal) zijn mijn grootste inspiratiebronnen. Ook dieren, zeker die met uitsterven bedreigd zijn worden door mijn hand getekend. Ik ben zelf nog heel erg op zoek naar een stijl en hoop die organisch te bekomen door gewoon heel veel werk te maken en zo te ontdekken welke beeldtaal bij me past. Ik hou van experimenteren dus voorlopig produceer ik nog een veelheid aan stijlen. Op vlak van performen en schrijven heb ik wel al een aantal kilometers gelopen. Ik mag steeds op grotere festivals hosten en ik blijf mooie kansen vinden op vlak van mijn meer dichterlijke endavours. Ik hou van poëzie schrijven voor mensen op straat (poetry for the people) en van improviseren (ik doe dit vaak met Auke Mertens, een danser die mijn woorden illustreert met fysieke beelden). Verder vul ik mijn onderneming aan door het geven van workshops waarvan een die heel populair is: “workshop how to workshop”. Hiermee wil ik andere creatievelingen of makers leren hoe ze hun skills kunnen doorgeven. Ik help hen daarbij nadenken over de aanpak en stuur hen vooral op vlak van psycho-pedagogische ideeën. Ook kunnen ze tijdens die sessies feedback vragen of hulp vragen bij al gemaakte plannen voor een workshop. BAAS_ Hoe is jouw onderneming ontstaan? Als leerkracht bleef er niet veel tijd over voor mezelf als maker. Ik heb toen de keuze gemaakt om te proberen een onderneming te starten. Ik ben sinds twee jaar dus 60 procent aan het werken en vul sinds oktober 2021 mijn loon aan met de winsten van mijn onderneming. BAAS_ Vond je het moeilijk om de sprong te wagen? Are you kiddin’ (lacht), ik was doodsbang en heb deze sprong vooral gewaagd omdat ik een enorm sterk netwerk had van mensen die in me geloofden. Nog steeds merk ik dat het financiële deel van het hele verhaal me angst inboezemt. Ik ben bijvoorbeeld net een dikke week ziek geweest en lag in bed met corona: dan kan ik niet werken en dan vrees ik voor mijn onderneming. Ook sociale media vind ik een moeilijke drempel: ik zou vaker moeten posten, maar ergens remt het ook mijn workflow. Ik voel me nog erg zoekende maar zie alles als leerproces. Ik moet wel toevoegen dat ik gelukkiger ben dan ooit want ik sta mezelf toe om te maken. En ik ben altijd al iemand geweest die wil werken met haar handen... en nu kan dat! Ik ben eindelijk uitvinder (glimlach). BAAS_ Welke studies heb je allemaal gevolgd? Goh, ik ben dus leerkracht en ik heb in de lerarenopleiding al verschillende bewegingen gemaakt omdat ik graag bijleer. Zo gaf ik les in Duitsland en in Denemarken en volg ik graag allerlei bijscholingen. Soms wil ik een hele nieuwe cursus of workflow ontwikkelen voor mijn leerlingen omdat ik nieuwe dingen weet of gezien heb. Zo doe ik dat ook voor mijn kunst: ik probeer zoveel mogelijk informatie op te zuigen. Ik volgde al jaren DKO opleiding aan de academie Berchem en Temse (al sinds mijn 15de). Ik lees, kijk docu’s, volg workshops, volg masterclasses en oefen. Er is een bekende slammer Mon Geveer die zegt: “Sluit u op in uw kamer en oefen.” Deze slagzin gebruik ik echt: ik oefen en schets en schrijf en leer en experimenteer. BAAS_ Welke skills uit je studies neem jij mee? Als ik kinderen alles kan leren, jongeren alles kan leren, dan kan ik dat ook mezelf. In de lerarenopleiding leer je “grinden” – niet dat ik die stresscultuur gezond vind – maar het heeft me al vaak geleerd door te zetten. Je leert er ook plannen en een loodzware administratie bolwerken. Als je 30 kinderen van een getypt rapport kunt voorzien, dan kan je ook je reçuutjes scannen. BAAS_ Wat vind je het leukste aan het ondernemen? Het blijft voelen als nieuw. Maar ook het gevoel hebben dat ik aan het roer sta. Ik ben iemand die heel makkelijk rekening gaat houden met wat iedereen wil, en of iedereen het wel leuk heeft, dit heeft gevolgen als je in team werkt of onder een baas werkt. Ondernemen is zo fijn omdat ik zelf weet wat ik kan, mezelf kan uitdagen maar ook mijn grenzen ken. Ieder mens werkt op een andere manier en ik kan mijn eigen werkveld bouwen zodat ik het beste uit mezelf kan halen. En als dingen niet lukken, dan moet ik dealen met mezelf. Mensen praten vaak over zelfzorg, maar volgens mij zit echt nog meer moois in zelfkennis. Nu weet ik zelf nog beter wie ik ben, want ik moet mezelf aansturen (lacht). BAAS_ Wat vind je minder leuk? Het angstig zijn over niet succesvol genoeg zijn om het als onderneming te overleven. Of niet standvastig genoeg zijn om schokken te kunnen incasseren bij ongelukjes of ziektes. BAAS_ Heb jij een rolmodel? Hanne Torfs (Studio Nunki) is een geweldig rolmodel voor me, Britt Wuyts (Dressing circles) en Eylien Lommen (Let’s explore food). Allemaal vrouwen die echte ondernemingstalenten zijn. Maar ik denk ook aan Esohe Weyden (poëet), een echte dreamcatcher is dat. Doreen Hendricks, één van de jongste schrijvers die ik ken. Miksi, MJ en Wilma van Speakeasy BXL die me helpen bij het levend houden van experiment en dit zoetsappig laten klinken. Maar ook mijn partner Ruben Den Brok, een beetje de instigator van dit hele verhaal en diegene die me toch echt helpt wanneer ik voor moeilijkere vraagstukken sta in het ondernemen. Hij kan soms leerzame preken afsteken over prijszetting bijvoorbeeld, omdat ik soms echt te weinig vraag voor mijn werk. Ik ben dan zo dankbaar dat die even de boel inspecteert en zijn zeer heldere Nederlands-Brabantse mening dan geeft. I’m a lucky girl, dat er zoveel prachtige mensen me inspireren en ondersteunen in dit verhaal. BAAS_ Welke apps op je smartphone zijn onmisbaar? Eerlijk: ik zou willen dat ik zonder kon. Maar hier komen ze dan: Mailbox (want ja mails beantwoorden is super important), Facebook Messenger (zo vinden veel mensen me) en Instagram (daar kan ik echt wel wat mensen bereiken), Yuki assistant (boekhouder clubhuisje) en mijn website (al krijgt die soms niet genoeg liefde, maar daar wil ik aan werken). BAAS_ Boeken die je zijn bijgebleven? Voor illustratoren? Art en visual perception: the psychology of the creative eye. Voor dichters? Klimaatdichters: zwemlessen voor later en Dean Bowens Bokman. Voor mensen die houden van natuur: Richard Powers, The Overstory en Wees onzichtbaar van Murat Isik. BAAS_ En podcasts? Ik luister vaker podcasts die niets met mijn werk te maken hebben: Ologies is een nieuwe favoriet, Let’s talk about myths baby en The weirdest thing I learned this week. Ook een aanrader is “Geen kleine man”. BAAS_ Probeer je op een manier jezelf nog meer uit te dagen? Laatst had ik een oud schetsboek gevonden waarvan ik het papier niet fijn vond. Het kon geen water dragen en het was best fragiel. Uiteindelijk heb ik mezelf uitgedaagd om het hele boek vol experiment te krabbelen. Het werd een waar festijn. En verder is een issue nog dat ik niet de beste aandachtspanne heb maar wel als ik geluk heb in een flow en hyperfocus kan geraken en dit vaak voor dagen, zelfs weken. BAAS_ Waar zie jij jezelf staan over 5 jaar? Sowieso heb ik over 5 jaar nog meer geleerd over ondernemen en kan ik meer structuur in mijn planning brengen en realistischer zijn in het aannemen van commissies. Ik heb ook mijn stijl gevonden en kan nog gerichter klanten plezieren. Wat ik ook nog heel graag zou willen doen is vaker samenwerken met andere ondernemers: community is toch echt belangrijk. En verder: stiekeme dromen zijn toch wel een expo houden, een boek uitgeven en een kleine voorstelling schrijven of regisseren. Het gekke is, ik kan moeilijk voorspellen wat op mijn pad komt, juist omdat ik zo graag experimenteer en nieuwe dingen leer. Maar ik weet dus wel zeker dat ik mezelf als een pokémon zal laten evolueren, en zal bijleren door elke kans te nemen die op mijn pad komt! BAAS_ Heb je op dit moment personeel? Nee, en ik zou ook geen personeel nemen, misschien een mini-slang of een vis als gezelschap. Mijn bedrijf kan ook echt genoeg groeien als ik er alleen voor sta. Het is een creative bussiness dus het vraagt ook vooral mijn maken. In samenwerkingen zal er misschien eens worden gewerkt met personeel of als ik een expo hou of zo. Maar ik koos ondernemen om als kunstenaar de ruimte te hebben om te groeien, en dat moet ik alleen doen. BAAS_ Werk je samen met partners? Heel vaak, en deze hoofdstukken in mijn ondernemerschap zijn voor mij het aller waardevolst. Mijn grootste en meest ambitieuze samenwerking tot nu toe was met Eylien Lommen van Let’s explore food. Ik mocht een huisstijl bedenken voor haar pop-up restaurant en heb het interieur geschilderd. Het bedenken van een concept en daarna waarmaken van de beelden erbij waren voor mij tot nu toe het fijnste wat ik ooit heb gedaan. Ik kreeg van Eylien ook absolute autonomie over het design werk, dat tomeloze vertrouwen, dat doet iets met je als ondernemer. BAAS_ Kan je van je onderneming leven? Nog niet, mijn boterhammetjes met hummus betaal ik met mijn onderwijsbaan. Maar er is een ander soort “life juice” dat ik uit de onderneming haal. Iets wat niet in geld is uit te drukken. Het is rendement op vlak van vrijheid, geluk en misschien ook wel een beetje het oogsten van kleine dromen. Hoe fijn is dat? Het bedenken dat een kleinere ik in een ver verleden naar me kijkt en denkt wat een geweldig volwassen persoon staat daar te maken.” Mijn kleine ik is trots op de volwassen versie. Ik wil trouwens altijd een beetje les blijven geven want ik vind mijn leerlingen ontzettend waardevol. Het is een mooie balans tussen “met en voor mensen werken” en “in mijn eentje creëren of performances bouwen.” BAAS_ Welke skills moet voor jou een ondernemer hebben? Moed, doorzettingsvermogen, een gezonde portie angst (dat is dan om de drive levend te houden), passie, een lief en begripvol vangnet, andere ondernemers om mee te sparren en informatie mee uit te wisselen, koffie of thee, plannen (zowel toekomst als schema’s uitwerken), Trello beheersen (mijn favo-planprogramma), people skills, zelfrespect, ... en als het even meezit een troep mensen zoals BAAS (knipoog). BAAS_ Wat is het beste advies dat je ooit hebt gekregen? Dat je best iets 90% afwerkt voor je feedback vraagt aan anderen. En dan heb ik het niet over klantgericht werk, dan heb ik het over je ideeën of projecten die je voor jezelf uitdenkt. Iedereen volgt namelijk zijn eigen pad, en teveel kritiek kan je nogal van je eigenheid en eigen baan afleiden. Je wil meer jezelf worden als ondernemer, iets doen of maken in jouw stijl. Dus dan werk je ook best de grote lijnen even alleen uit. Denk zo ver je kan en maak zoveel mogelijk van die plannen al af. Deze raad kreeg ik van Valerie Lin, een Berlijnse kunstenaar. BAAS_ Heb je zelf nog tips voor jongeren die willen starten? Als het goed voelt en je bent op een moment in je leven dat je denkt: “Ik kan de ruimte en de tijd nemen om mijn plan/droom te gaan najagen”. Aarzel dan niet. En ook: blijf niet doorploeteren als iets niet goed voelt. Vul je dagen niet met “what could be” – zit niet jaloers naar stories/reels te staren waarbij je denkt “kon ik dat ook maar”... de waarheid is dat het heel waarschijnlijk is dat je het ook kan. Bekijk iets proberen als een leerproces: als iemand stopt met een richting om iets anders te gaan doen op de unie, kijkt niemand raar op... je mag net zo vloeibaar zijn in het ondernemen, je mag net zo flexibel zijn in het leven. Falen mag, twijfelen mag, doorbijten mag, opstaan mag, pauzeren mag. Maak het vooral gezond, leuk maar realistisch en werkbaar voor jezelf. INSTAGRAM_ Ik Maak Iets Anders WEBSITE_ Marjan De Ridder TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Antwerp Maritime Academy (HZS), Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

Demi Cauwenbergh (24), studeerde fotografie en is als zelfstandige fulltime actief als fotograaf.We leerden haar kennen door een expositie die ze in de lente bij KAVKA Oudaan had georganiseerd. BAAS_ Dag Demi, met wat ben je allemaal bezig? Ik ben fotografe en houd me bezig met zowel commerciële fotografie als kunstfotografie. Als ik tussen die twee moet kiezen, dan ligt mijn hart wel bij kunstfotografie. Ik maak al enkele jaren zelfportretten en gebruik die zelfportretten om verschillende thema’s uit te diepen, al zijn zo goed als al de thema’s heel persoonlijk, gaande van eigen emoties en ervaringen tot visies op bepaalde onderwerpen. Ik verkoop mijn kunst ook, van afdrukken van mijn foto’s tot boeken met overzichten van mijn werk. Ik maakte in de afgelopen twee jaar twee kleine boeken. Het eerste boek, waar ik 75 exemplaren van had, is bijna volledig uitverkocht. Het tweede boek is net uitgekomen! Om zichtbaar te zijn en om een publiek op te bouwen ben ik veel bezig met exposities. Deze zijn zelf georganiseerd als van organisaties waar ik eerst door een selectieprocedure moet geraken of een aanvraag moet indienen. Zo stelde ik onlangs tentoon in samenwerking met schilderkunstenares Diane Marie in KAVKA Oudaan. Enkele weken daarvoor was ik te vinden als exposant op de kunstbeurs Rotterdam Photo, waar ik tevens de publieksprijs “Best Exhibition Award” binnenhaalde. Ook maak ik foto’s in opdracht. Dit zijn portretten (in mijn studio of op locatie) voor mensen die bijvoorbeeld nieuwe foto’s willen voor hun social media kanalen. Shoots voor communie’s, bij zwangerschappen, trouwerijen, andere feesten en zelfs voor bedrijven doe ik ook geregeld. Zo maakte ik bijvoorbeeld reclamefoto’s voor een burgerketen in Brugge, die zij gebruiken op hun website en social media. Het kan erg variëren waar ik voor gevraagd wordt. Er zijn ook nog twee activiteiten die ik spoedig plan toe te voegen aan mijn zelfstandige statuut. Ik volgde eind 2021 een basisopleiding grafische vormgeving, waar ik mijn kennis nog in aan het uitbreiden ben, maar ik zie mezelf al kleine opdrachtjes doen. Daarnaast volgde ik een yoga teacher training (200h Prana Vinyasa bij Nele Van Poucke) afgelopen jaar. Deze heb ik recent afgerond en het kriebelt enorm om aan de slag te gaan met lesgeven en te beginnen experimenteren. Net zoals fotografie gaat het hier om een hobby die uit de hand is gelopen! Ik denk er wel aan om ergens in dienstverband te gaan werken en mijn zelfstandige activiteit naar bijberoep te schakelen, voor toch net dat beetje meer zekerheid. Gemakkelijk is het momenteel niet, daar ga ik niet stom over doen. BAAS_ Vond je het moeilijk om de sprong te wagen? Best wel. Maar voor mij was dit de meest logische stap en zag ik mezelf niets anders doen dan te gaan fotograferen als zelfstandige. Dat was, en is, echt mijn passie. Ik zat op het moment van mijn opstart ook in een vreselijk moeilijke periode in mijn leven, wat het allemaal nog minder evident maakte. Ik ben dan redelijk kort na mijn opstart ook noodgedwongen in ziekteverlof moeten gaan. Dit ziekteverlof kende zijn einde in juli 2020, en toen was het natuurlijk middenin onzekere coronatijden. Het is allemaal niet zonder horten of stoten gegaan, maar stilaan krijgt alles meer vorm en weet ik ook beter wie ik ben en wil zijn als zelfstandige. BAAS_ Welke skills uit je studies neem jij mee? Uit het vak bedrijfsbeheer heb ik veel geleerd. Hoewel een attest bedrijfsbeheer intussen geen vereiste meer is om te kunnen starten als zelfstandige, ben ik blij dat ik dit vak gehad heb. Zo had ik al een basis mee over hoe het er allemaal aan toe gaat en waar ik rekening mee moet houden en dergelijke. BAAS_ Wat vind je het leukste aan het ondernemen? Je bent vrij om je eigen pad te bewandelen, zonder dat iemand je zegt hoe je dat net moet doen. Er zijn sowieso wel enkele dingen waar je rekening mee moet houden en dingen die je hoe dan ook zal moeten doen, maar je hebt meer vrijheid om dit in te vullen op de manier jij dat zelf wilt. Ook het samenwerken met andere mensen vind ik heel leuk. Ideeën uitwerken en zien groeien samen met klanten, het ontmoeten van andere gelijkgestemde ondernemers, etc. BAAS_ Wat vind je minder leuk? Het administratieve luik. Dat zou er van mij niet bij moeten als het niet noodzakelijk zou zijn! Maar helaas... BAAS_ Welke apps op je smartphone zijn onmisbaar? Ik ben een fervent Twitter-gebruiker. Voor mij is Twitter een handiger social media platform dan bijvoorbeeld Instagram. Ik vind het belangrijk om ook te tonen aan potentiële klanten wie ik ben als persoon, en niet enkel als bedrijf. Op Twitter vind ik het ook gemakkelijker om contacten te leggen en te onderhouden met potentiële klanten. Maar ook contact leggen met andere artiesten en hun werk te blijven volgen. Via Twitter leerde ik bijvoorbeeld Diane Marie kennen waarmee ik de duo- expositie in KAVKA deed. In mijn ervaring is Twitter een heel handig platform om te netwerken. Ik heb hier ook al enkele mooie opportuniteiten gekregen. Zo werd ik bijvoorbeeld gemaild door curator Hans Willemse twee jaar geleden, die mij gevonden had via Twitter, en mij vroeg of ik deel wou uitmaken van een groepsexpositie in kunstgalerij Campo & Campo. Tot op heden ben ik nog erg goed bevriend met Hans en naast het keuvelen over kunst en het delen van visies zoeken we ook samen naar manieren waarop ik mijn bereik kan uitbreiden en kan groeien als kunstenaar. Een andere app die ik niet meer zou kunnen missen is Planbella. Aangezien ik niet goed ben in plannen en agenda’s bijhouden heb ik jarenlang gezocht naar een agenda die ik niet zou vergeten. Fysieke agenda’s, apps... Geen enkele lukte. Op een dag stuitte ik op Planbella, een hip uitziende agenda app, en dit was eindelijk de agenda die werkte voor mij. Ik gebruik hem nu iets meer dan een jaar en vul hem nog steevast netjes in. Hun widget met “UP NEXT TODAY” zorgt er ook voor dat ik mijn planning niet vergeet en niet steeds de app moet gaan opendoen om te zien wat er nog gepland staat. BAAS_ Zijn er boeken die je zijn bijgebleven? “Navigating The Art World: Professional Practice for the Early Career Artist”, een boek geschreven door de mensen van galerij Delphian. Dit klein boekje staat boordevol tips door artiesten voor artiesten, over hoe je het professionele leven als artiest kan aanpakken, van inspiratie tot social media, exhibities en verkoop. Hiernaast ook “Creativiteit” van Guillaume Van der Stighelen. Een boekje over creativiteit dat breed toepasbaar is. BAAS_ Luister jij naar podcasts? Ik ben geen fervent podcastluisteraar! Binnenkort ben ik zelf wel te horen in een podcastaflevering van “Clever Girls” van Julian De Backer. BAAS_ Probeer je op een manier jezelf nog meer uit te dagen? Door regelmatig dingen bij te leren, zoals ik afgelopen jaar heb gedaan door middel van bijscholingen en opleidingen. De volgende uitdaging is de dingen die ik heb bijgeleerd te integreren in mijn ondernemerschap. BAAS_ Waar zie jij jezelf staan over 5 jaar? In een ideale wereld heb ik mijn kunstenaarschap tegen dan meer uitgebouwd en kan ik op z’n minst gedeeltelijk leven van mijn kunst en dus wat meer eigen werk verkopen, maar ik besef ook dat dit geen vanzelfsprekendheid is en dat ik hier nog hard voor zal moeten werken. Momenteel voelt dit dan ook meer aan als een droom dan als een echt doel. Ik werk natuurlijk wel met die droom in het achterhoofd. Intussen wil ik gewoon blijven groeien als zelfstandige fotograaf en meer opdrachten binnenkrijgen. Graag zou ik tegen dan ook enkele vaste lessen in yogastudio’s en/of sportscholen geven. Misschien dat ik nog extra teacher trainings volg zodat ik ook andere soorten yoga kan geven en dus mijn aanbod kan uitbreiden. BAAS_ Kan je van je onderneming leven? Momenteel nog niet. Het liefst zou ik ergens in dienstverband deeltijds willen werken, en mijn zelfstandige activiteit naar bijberoep omschakelen. Als ik dan deeltijds werk heb ik nog ruim genoeg tijd om mijn zelfstandige activiteit te onderhouden en zo te blijven groeien, zodat ik hopelijk op termijn weer terug kan schakelen naar zelfstandige in hoofdberoep en er wél van kan leven! BAAS_ Welke skills moet voor jou een ondernemer hebben? Een ondernemer moet wel over een degelijke portie doorzettingsvermogen beschikken en goed overzicht kunnen houden en plannen uitwerken. Starten als ondernemer is geen eitje, en kan snel mis gaan als je snel ontmoedigt geraakt wanneer dingen niet meteen gaan zoals je had gehoopt, of wanneer je bedrijf even in een dipje geraakt, iets wat regelmatig kan gebeuren. Je moet dan rustig blijven en nadenken over hoe je het anders zou kunnen aanpakken en wat een volgende logische stap zou kunnen zijn. Iets afweten van reclame en marketing is hierin ook mooi meegenomen. BAAS_ Wat is het beste advies dat je ooit hebt gekregen? Deze week had ik een gesprek over ondernemen met één van mijn eigen yogaleraren. Ik twijfelde over een opportuniteit die zich had aangeboden maar dat ik twijfelde en nogal angstig was. Zij zei mij: “Je moet dat gewoon durven doen.” En ze heeft gewoon gelijk. Je moet dat gewoon doen! Met aanmodderen, angstig zijn en eeuwige twijfel win je niets. Je moet gewoon springen als je wilt weten of iets een goede keuze voor jou is. Het slechtste wat kan gebeuren is dat je beseft dat het toch niets voor jou is, en dan stop je ermee en ga je opzoek naar iets anders. Dat klinkt misschien negatief maar dat is het niet: Je bent een ervaring rijker én je weet meer over jezelf. BAAS_ Heb je zelf nog tips voor jongeren die willen starten? Als je de beslissing maakt om te starten: Ga er dan ook echt voor! Pak het niet halfslachtig aan. Dat is een fout die ik zelf gemaakt heb. Een goed afgelijnd plan hebben is wel degelijk nuttig en je hebt er ook een goede houvast aan voor als je even niet meer weet hoe je verder moet. Onderschat ook het nut van netwerken niet. Probeer jezelf naar buiten te brengen en wees aanwezig op events die iets te maken hebben met jouw sector. Knoop een gesprek met de aanwezige mensen want daar kunnen altijd interessante ontwikkelingen uit voortkomen. Leer jezelf aan hoe je gebruik moet maken van social media en welke manier het beste werkt voor jou en je bereik. Experimenteer, en wees niet bang voor tegenslagen, die horen erbij. Blijf dan ook gewoon doorzetten. Maar vooral, geniet er ook van. Het is zo waardevol om te kunnen doen wat je graag doet! INSTAGRAM_ Demi Cauwenbergh WEBSITE_ Demi Cauwenbergh TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Antwerp Maritime Academy (HZS), Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

Emilie Frans is afgestudeerd in meertalige professionele communicatie. Ze combineert haar huidige job als projectcommunicator met haar onderneming “Wavetops”. Een ecologische kledinglijn voor echte natuurliefhebbers. BAAS_ Dag Emilie! Vertel eens, wie ben jij en met wat ben je allemaal bezig? Mijn naam is Emilie en ik richtte 1,5 jaar geleden mijn eigen onderneming ‘Wavetops’ op. Wavetops is een ecologische kledinglijn voor volwassenen, kinderen en baby’s met fair trade productie die onderwijs in Nepal ondersteunt. De kledinglijn zeefdruk ik zelf in mijn atelier in Antwerpen met eigen grafische en unieke ontwerpen. Alle ontwerpen, net zoals het logo, zijn gebaseerd op oceaan en bergen naar aanleiding van mijn passies voor klimmen en surfen. Bij iedere bestelling, gaat er rechtstreeks 10% naar de ondersteuning van onderwijs in Nepal. Vanaf één order geef je al twee dagen onderwijs aan één kind in Nepal. Sinds de start van de zomer heb ik een bijkomend, nieuw project gelanceerd: Wavetops Upcycled. Met Wavetops Upcycled wil ik oude wetsuits een nieuw leven inblazen. Van deze oude wetsuits, die ik inzamel via verschillende manieren, maakt Wavetops een nieuw, gerecycleerd product zoals laptopsleeves, portefeuilles, tasjes en sleutelhangers. BAAS_ Hoe is jouw onderneming ontstaan? Wavetops is ontstaan uit een ontmoeting met het Nepalese Himalayagebergte. Al in 2016, na een eerste reis richting het Himalayagebergte, speelde ik met het idee om een permanente liefdadigheidsactie op te starten. Om een Nepalese dagopvang aan de voet van de Himalaya uit de nood te helpen, begon ik met een spontane koekjesverkoop. De verkoop liep zo sterk uit de hand dat een lokale bakkerij in het Antwerpse haar atelierruimte ter beschikking stelde om de grote hoeveelheid aan bestellingen te verwerken. Na een tweede bezoek aan Nepal en het grote succes van de koekjesactie groeide het idee om een permanent initiatief op te starten. Ik wilde hierin zowel mijn passie voor outdoor sporten, zoals surfen en bergen beklimmen, verwerken. Maar daarnaast bleef mijn grootste drijfveer om een bijdrage te kunnen leveren aan de Nepalese samenleving. Hieruit werd het concept ‘Wavetops’ geboren. De collectie duidt meteen waar ‘Wavetops’ als merk voor staat: ‘wave’ verwijst naar de oceaan met een grote liefde voor de surfcultuur, terwijl ‘tops’ zowel naar de bergtoppen verwijst als naar het kledingstuk. Met Wavetops kan ik mijn creativiteit de vrije loop laten. BAAS_ Wat was in jouw ondernemerstraject tot nu toe de grootste uitdaging? Zelf leren zeefdrukken! Oorspronkelijk was het niet mijn idee om alles zelf te zeefdrukken want ik had het nog nooit gedaan! Toen ik net mijn onderneming startte, had ik al heel wat ontwerpen en ideeën klaar, maar wilde ik samenwerken met een zeefdrukkerij. Ik was niet van plan om een lening aan te gaan om mijn onderneming te starten, maar merkte al gauw dat het financieel niet haalbaar was om samen te werken met een zeefdrukkerij. Ik had alles al volledig uitgewerkt dus er was geen weg terug. Toen heb ik op een hele korte tijdspanne het zelf geleerd, want ik wilde absoluut mijn eigen vooropgestelde startdatum halen om Wavetops te lanceren. Het zeefdrukken lukte verrassend goed en gelukkig had ik het snel onder de knie. De eerste weken waren er nog heel wat misdrukken en knoeide ik af en toe wel eens met de inkt, maar nu is dat niet meer het geval. BAAS_ Wat zou je achteraf bekeken anders hebben aangepakt? Niets, het is niet altijd even fijn om tegenslagen te verwerken en uiteraard zijn die er zeker en vast geweest en zullen die ongetwijfeld ook nog komen. Maar met vallen en opstaan leer je het meeste. BAAS_ Vond je het moeilijk om de sprong te wagen? Ik heb er best lang over gedaan om eindelijk een eigen onderneming op te richten. Sinds 2016 zat het idee in mijn hoofd, maar ik wou iets waar ik mijn eigen passies voor surfen en klimmen mee in kon verwerken. Die combinatie kwam er pas na lang nadenken, maar ook na heel lang twijfelen of het wel zou aanslaan en of ik hier wel tijd voor zou kunnen vrijmaken als bijkomend beroep. Uiteindelijk had ik in 2020 het hele idee uitgewerkt en ben ik pas in 2021 echt gestart. In totaal heb ik er dus 5 jaar over gedaan. Maar als ik terugkijk op de voorbije periode en ik ondertussen af en toe mensen voorbij zie wandelen die Wavetops dragen, dan ben ik tevreden en trots op wat ik al bereikt heb en durf ik nog steeds dromen over verdere stappen met Wavetops. BAAS_ Welke studies heb je allemaal gevolgd? Ik heb een Bachelor Communicatiemanagement gevolgd met afstudeerrichting Commerciële Communicatie. Nadien heb ik een Master Meertalige Professionele Communicatie behaald via de Universiteit Antwerpen. BAAS_ Welke skills uit je studies neem jij mee? Niet alleen mijn talen komen vaak van pas, maar zeker het hele communicatieve aspect in zijn totaliteit. Je moét als ondernemer heel communicatief, vlot en assertief zijn en die skills heb ik geleerd tijdens mijn studiejaren. Marketing inzichten en commerciële aspecten komen uiteraard ook heel goed van pas. BAAS_ Wat vind je het leukste aan het ondernemen? Ik heb ongelooflijk veel nieuwe, leuke, interessante mensen leren kennen. En ik vind het echt fantastisch om samen met andere ondernemers te brainstormen en hun passies te ontdekken. Het is fijn om zo’n uitgebreid netwerk te hebben en voortdurend te leren van anderen. BAAS_ Wat vind je minder leuk? Het social media kantje dat bij het ondernemen komt kijken. Je kan in deze tijden bijna geen onderneming meer oprichten zonder social media er mee in op te nemen, maar zelf sta ik écht niet graag in the spotlights... En ik merk toch dat dat moeilijk is als je een eigen zaak hebt uitgebouwd. BAAS_ Welke apps op je smartphone zijn onmisbaar? Magic Seaweed en Windy Maps. De eerste om de golven te lezen, de tweede om trekkingroutes uit te stippelen. BAAS_ Welke boeken zijn je bijgebleven? Hippie van Paulo Coelho. In dit boek reizen ze in de jaren 70 met de ‘Magic Bus’ naar Nepal. BAAS_ Probeer je op een manier jezelf nog meer uit te dagen? Wat ik nu doe en reeds heb opgestart, is nog steeds allemaal heel nieuw en uitdagend. Ik ben nog steeds aan het bijleren en hoop dat in de toekomst ook nog te doen. BAAS_ Waar zie jij jezelf staan over 5 jaar? Absoluut geen idee... hoog op een berg in de Himalaya? Ik bekijk liever alles dag per dag, of toch op een niet té lange tijdspanne. Zo kan ik sneller schakelen en blijf ik flexibel. Dat neemt natuurlijk niet weg dat ik niet durf dromen, maar dat doe ik niet altijd luidop. BAAS_ Welke skills moet voor jou een ondernemer hebben? Jezelf voortdurend uitdagen en durven nadenken over nieuwe, originele mogelijkheden. Maar ook de sprong nemen om die nieuwe ideeën effectief uit te werken. BAAS_ Wat is het eerste dat je doet als je opstaat? Hoe ziet een gemiddelde dag eruit? Koffie drinken! Dan overloop ik de dag met mijn ‘to do’-waslijst en iedere dag ziet er volledig anders uit. Doordat ik een hoofdberoep heb, probeer ik de avonden en tijdens de weekends volop tijd vrij te maken voor Wavetops. Ik krijg zeker niet iedere dag al mijn to do’s afgevinkt, maar probeer steeds flexibel te zijn met onverwachte of uitgestelde zaken. Naast alles wat ik doe op professioneel vlak, maak ik ook heel wat tijd vrij om te sporten en af te spreken met vrienden. BAAS_ Kom je zelf uit een ondernemersfamilie? Mijn partner heeft een eigen bedrijf opgericht ‘Jensen Dakwerken’, samen hebben we sowieso een sterke drive om te ondernemen en voortdurend bezig te zijn met veel nieuwe projecten. Vroeger hadden mijn ouders een korte periode een eigen bedrijf. Momenteel hebben ze ieder hun eigen hoofdberoep, maar heb ik wel mijn creativiteit aan hen te danken: mijn mama is al 30 jaar lang creatief met keramiek en kan zeer mooi boetseren en maakt ontzettend veel kunstwerken met de draaischijf. Dankzij mijn papa heb ik goed leren tekenen, een kleine basis om te schilderen met olieverf en heb ik een fantastische muzieksmaak meegekregen. BAAS_ Heb je jezelf beter leren kennen door het ondernemen? Zeker. Soms verbazen vrienden zich erover met welke projecten ik allemaal tegelijkertijd bezig ben. Vroeger wist ik af en toe niet goed wanneer ik het best wat rustiger aan deed, maar nu durf ik al eens gemakkelijker op de rem te gaan staan en neem ik sneller beslissingen. BAAS_ Waar droom je van voor de toekomst? Ik heb eindelijk weer een reis naar Nepal geboekt. Het is nu even geleden dat ik er geweest ben door de coronaperiode, dus ik kijk ernaar uit om het project daar nu ook écht te kunnen starten en op te volgen! BAAS_ Heb jij een gouden tip voor mensen die van passie hun beroep willen maken? Go for it! Als het jouw passie is en je ook de mogelijkheid hebt om er jouw beroep van te maken, dan zou ik niet langer twijfelen. En wie niet waagt, niet wint. Blijf kritisch voor jezelf en denk goed na over de lancering van jouw onderneming. Wees er zeker van dat je er zelf ook voor de volle 100% achterstaat, want daar zal je jouw energie ook uithalen. BAAS_ Heb jij een quote of motto waarmee je jezelf identificeert? Eigenlijk ben ik absoluut geen ‘quote’ persoon, maar deze van Reinhold Messner vind ik wel leuk: “A tourist follows a trail, a mountaineer finds one.”. Ik vind het fijn om mijn eigen weg te vinden in alles wat ik doe, zowel op professioneel als persoonlijk vlak en ik merk dat ik het vaak nog fijner vind om af en toe eens tegen de stroom in te gaan. En om de quote écht letterlijk te nemen: in de bergen heb ik al vaak eigen wegen uitgestippeld, die niet altijd even veilig waren, maar me wel heel wat verhalen en ervaringen hebben opgeleverd die ik levenslang meeneem. INSTAGRAM_ Wavetops WEBSITE_ Wavetops TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Antwerp Maritime Academy (HZS), Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

Anthony (23), Stefanie (28) & Sam (25) richtten een filosofisch platform op om samen kritisch na te denken over de impact van digitalisering: ‘De Virtuele Mens’. Wie of wat zijn wij vandaag de dag nog als mens in tijden van digitalisering? Met deze vraag gaan deze drie filosofen aan de slag. BAAS_ Dag allen! Een jaar geleden rondde jullie een coaching traject af bij BAAS, wat is er in de tussentijd gebeurd? Waar zijn jullie trots op? Anthony: ‘’Ik ben vooral trots op onze workshop over eenzaamheid en digitalisering. Dat was echt heel spannend en uit ieder zijn comfortzone. Het was echt de eerste keer dat we helemaal zelf een workshop in elkaar hadden gestoken. Stefanie: ‘’We vonden het ook heel spannend wie eropaf zou komen en of er überhaupt genoeg mensen gingen komen. Maar uiteindelijk is het allemaal heel goed gegaan. We hebben nadien feedback gevraagd en hebben heel veel positieve reacties ontvangen. Door deze workshop te doen hebben we ook gevoeld dat dit werkt en dat dit echt bij De Virtuele Mens hoort. We hebben een methode gevonden waarmee we al ons aanbod in een activiteit kunnen steken.’’ Anthony: ‘’We zijn ook meer strategisch aan het nadenken over onze activiteiten. We hebben momenteel een drietal activiteiten afgebakend per jaar, waaronder de workshops, een groter festival/expositie en een nieuw concept.’’ Sam: ‘’Ons nieuwe concept heeft als werktitel ‘slow thinking’. Een plek creëren waar mensen naartoe kunnen komen om te praten met iemand over wat hun dwars zit over digitalisering. We willen hiermee voornamelijk een tool ontwikkelen en aanbieden om met elkaar in gesprek te gaan over deze thema’s. Ook hebben we eindelijk een doelgroep voor onszelf afgebakend, we richten ons op jongeren van 18 tot en met 30 jaar. We hebben het afgelopen jaar ontdekt dat onze methodes en eigen belevingswereld het best aansluit bij deze groep. Deze keuze gaat ons ook helpen om qua marketing en tone of voice een specifiekere aanpak te kunnen ontwikkelen.’’ Anthony: ‘’We hebben door dit besef ook een kleine transformatie ondergaan. We definieerde De Virtuele Mens altijd als een platform, maar we hebben het afgelopen jaar beseft dat we eigenlijk meer een community willen zijn. We halen enorm veel voldoening en plezier uit het samenbrengen van mensen.’’ BAAS_ Op welke manier heeft jullie opleiding bijgedragen aan de start van jullie onderneming? Sam: ‘’Ik vind dat we binnen onze opleiding te weinig informatie hebben gekregen. Het thema ondernemerschap komt vrijwel niet aan bod. Je leert communiceren op een academisch niveau en daar miste ik de aandacht voor de manier waarop je dat kunt vertalen naar een breder publiek. Troebel vzw was voor ons wel het eerste concrete voorbeeld van een onderneming met een filosofische oorsprong, wat ons heeft doen realiseren dat het wel kan. Daarna kwam Stefanie met het idee om rond onze thema’s iets te starten. Stefanie: ‘’We waren er alle drie direct enthousiast over. Sam grapte met de vraag of ik haar kon aannemen als het iets zou worden. Met Anthony had ik er ook al over gefantaseerd, maar het bleef vaag. Uiteindelijk zijn we er toch voor gegaan en hebben we ons ingeschreven voor het BAAS-traject. Anthony: ‘’Vanuit onze opleiding hebben we vooral de inspiratie en de praktische bezorgdheid meegekregen. De gesprekken die we voerde met elkaar en mede filosofen lieten ons wel inzien wat er aan de gang was en welke vragen er nog blijven liggen, waarmee wij nu iets willen doen.’’ BAAS_ Hoe ziet jullie work/life balance eruit? Sam: ‘’We hebben in het begin uitgebreid besproken wat er voor iedereen mogelijk is qua tijd en energie. We zijn hierdoor goed op de hoogte van elkaars verwachtingen.’’ Stefanie: ‘’De realiteit is dat de een er soms meer tijd in kan steken dan de ander en dat accepteren we volledig van elkaar.’’ Anthony: ‘’Als je dingen doet die je leuk vindt is het soms moeilijk om er ook mee te stoppen. Ik ga binnenkort op vakantie en het voelt bijna als een straf! Ik weet dat het nodig is om soms even rust te pakken, maar het blijft lastig. Ik vind het wel een voordeel dat we ook vrienden zijn. Als we samenkomen voor De Virtuele Mens voelt dat voor mij voor een deel ook als ontspanning.’’ BAAS_ Jullie waren al vrienden voordat jullie startte met De Virtuele Mens, kun je dat aanraden? Of brengt het ook moeilijkheden met zich mee? Anthony: ‘’We kennen elkaar en elkaars situaties heel goed. Daardoor is er ook altijd veel begrip voor elkaar, ook wanneer het een keer niet helemaal volgens plan verloopt. Ik denk dat dat een groot voordeel en een sterkte is voor onze onderneming. Stefanie: ‘’Helemaal in het begin had ik er wel schrik voor dat het iets ging veranderen aan onze vriendschap. Het is heel moeilijk om te voorspellen hoe het gaat lopen en wat er zal gebeuren als er iemand in de toekomst uit wil stappen bijvoorbeeld. Maar ik denk dat onze vriendschap zelfs beter en sterker is geworden sinds we dit zijn gaan doen samen.’’ Anthony: ‘’Het is ook fijn dat we onszelf geen financiële druk opleggen, maar puur bezig zijn met onze visie en het maatschappelijke doel van onze onderneming. Onze gedeelde interesse komt hierin perfect samen. Sam: ‘’We zijn eigenlijk nog nooit écht streng geweest naar elkaar. Onze vriendschap zorgt ervoor dat we toegefelijker zijn naar elkaar. Vaak is dat een voordeel maar het zou misschien soms ook een nadeel kunnen zijn. BAAS_ Kan je van je onderneming leven? Of zouden jullie dat willen? Stefanie: ‘’We zijn er nog niet helemaal over uit of we financiële doelen willen stellen. Voor mij was dat wel het droombeeld, maar ik weet nog niet of dat haalbaar is. We hebben alle drie naast De Virtuele Mens ook nog ons eigen leven. Ik weet niet of het nog gaat werken als het zo groot wordt. We weten van elkaar dat we het niet voltijds willen doen.’’ Anthony: ‘’Het zou vooral mooi zijn om een kleine financiële return te krijgen voor de tijd die we erin steken. Voor mij persoonlijk is de combinatie heel belangrijk. Naast De Virtuele Mens werk ik aan mijn onderzoek op de universiteit. Als ik maar een van de twee kon doen, zou ik minder gelukkig zijn. Onze verschillende jobs en activiteiten zorgen dat er steeds nieuwe perspectieven binnen worden gebracht en dat zie ik als een grote waarde voor De Virtuele Mens. BAAS_ Welke van jullie talenten komen je het best van pas binnen de onderneming? Hoe onderscheiden jullie je van elkaar? Sam en Anthony over Stefanie: ‘’Stefanie zorgt ervoor dat we alle drie vaak inchecken hoe het met ons gaat en of we goed bezig zijn. Zij is vaak de eerste die zegt: het is te veel, of het past niet bij wat we doen. Dit zorgt ervoor dat we veel aan zelfreflectie doen. Stefanie houdt zich bezig met het grotere plaatje in het oog te houden. Zij kan ook de rust bewaken als de andere aan het stressen zijn.’’ Anthony en Stefanie over Sam: ‘’Sam is de creatieve, waar we veel van leren. Ze kan met een idee aankomen waar we direct super enthousiast van kunnen worden. Sam is ook realistisch en houd ons met de voeten op de grond. Ook op het vlak van timemanagement hebben we veel aan Sam. Sam weet ook altijd de juiste woorden te vinden voor de dingen die we willen zeggen.’’ Stefanie en Sam over Anthony: ‘’Anthony is de meest gestructureerde van ons drie. Hij staat altijd klaar met een goede voorbereiding. Hij is ook een goede leider. Anthony heeft een opmerkelijk balans tussen zelfvertrouwen en bescheidenheid, wat maakt dat hij altijd heel betrouwbaar overkomt.’’ BAAS_ Vullen jullie elkaar volledig aan, of zijn er altijd nog taken die jullie allemaal vervelend vinden om te doen? Stefanie: ‘’Sociale media! Ik voel er een weerstand tegen en dan maakt het lastig om met onze onderneming mee te moeten gaan in dat systeem en het algoritme. We zijn er wel de denkoefening over aan het maken hoe we het algoritme in ons voordeel zouden kunnen gebruiken.’’ Anthony: ‘’Onszelf verkopen, zowel via sociale media als offline. Ook dat zijn we nog aan het leren’’ BAAS_ Waar dromen jullie nog van voor de toekomst? Sam: ‘’Ik wil vooral dat mensen ons kennen. Nu is het nog zoeken naar mensen die nood hebben aan ons en ik wil dat mensen ons snel kunnen vinden. Dat is nog wel een zoektocht waar we de komende tijd aan blijven werken.’’ Anthony: ‘’Ik hoop bij te dragen aan een wereld waar het vrij normaal is om met je vrienden of mensen te praten over de manier waarop we met technologie omgaat. Net zoals roken vroeger heel normaal was en iedereen dat deed. Vandaag de dag is het een veel bewustere beslissing om wel of niet te roken en we zijn ons bewust van de effecten die deze keuzes met zich meedragen.’’ Stefanie: ‘’Als we echt groot mogen dromen, dan hebben we graag een eigen huis, een eigen fysieke plek waar mensen naartoe kunnen komen en daarmee een erkend referentiepunt kunnen worden in Antwerpen of zelfs Vlaanderen.’’ INSTAGRAM_ De Virtuele Mens WEBSITE_ De Virtuele Mens TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Antwerp Maritime Academy (HZS), Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

1_ Vertel eens over je onderneming: Hoe heet ze en wat doe je juist? Coop Centraal is een democratische en participatieve supermarkt die we hier in Antwerpen willen opstarten. Democratisch in de zin dat we een gezelschap consumenten zijn die dingen voor onszelf willen realiseren en participatief in de zin dat we vragen aan alle mensen die klant van de supermarkt willen worden om drie uur per maand mee te werken in de winkel. Op die manier kunnen we al het werk laten uitvoeren door mensen die zelf mee willen stappen in het project. Ons coöperatieve participatieve model wilt dus zeggen dan de consument iemand is die ook meewerkt in de winkel en bovendien ook mede-eigenaar is van de winkel. Daardoor hebben we veel lagere loonkosten en kunnen we veel minder marge vragen op de aankoopprijs van onze producten. Waar een normale supermarkt normaal 50% meer bovenop de aankoopprijs vraagt, kunnen wij rondkomen met maar 20%. Dus enerzijds heb je als groot voordeel die betere prijsverhouding, maar anderzijds heb je ook het voordeel van het democratische model. Omdat we het zelf organiseren, kunnen we iedereen een gelijke inspraak geven. Al onze beslissingen worden genomen op een algemene vergadering waar alle coöperanten punten op de agenda kunnen zetten en iedereen een gelijke stem heeft. We proberen dus een soort gemeenschap uit te bouwen, waarmee we de winkel organiseren, maar we willen die gemeenschap ook verder uitbouwen. We willen een soort van sociale cohesie proberen te versterken. Zo is het de bedoeling om heel wat mensen uit verschillende milieus samen te brengen. 2_ Wat heeft je geïnspireerd om dit idee te ontwikkelen? Ik was vroeger betrokken bij de klimaatmarsen van 2018. Voedsel is een belangrijk gegeven in de klimaattransitie en dus was de basis insteek voor ons ‘Hoe kunnen we duurzaam voedsel betaalbaar maken?’. Vaak zijn die twee dingen tegengesteld aan elkaar en dat zou niet zo mogen zijn. Als we de klimaatcrisis willen aanpakken, moeten we een balans zien te vinden. Ecologie zou niet iets mogen zijn dat enkel bestaat voor rijke mensen. We willen via de winkel dus ook het maatschappelijk debat over consumptie stimuleren op een manier waarbij we iedereen kunnen betrekken. 3_ Een supermarkt starten doe je natuurlijk niet zomaar. Hoe ben je aan financiering gekomen? We hebben op een bepaald moment een subsidie van de stad gekregen. Dat was een €7500, wat betrekkelijk weinig is voor een supermarkt, maar het is wel een start. Het grote voordeel waar wij dan wel mee zitten is dat, omdat het een participatief project is, er ook heel wat mensen willen helpen met het ontwikkelen van het project. Eén van die mensen is iemand die vroeger bij De Wrikker werkte, een ecologische drukkerij in Berchem. Zij hebben een erg groot gebouw met een winkelruimte en willen aan een voordelig tarief aan ons huren. We zijn nu ook bezig met een pilootproject, wat wilt zeggen dat we de 20 mensen die we nu al meehebben in de algemene vergadering willen vragen om samen een aankoop te doen bij een groothandel, eventueel in samenwerking met onze Brusselse tegenhangers. Op die manier doen we aan prefinanciering waarbij wij een lijst met mogelijke producten die mensen willen kopen online zetten, zij bestellen en betalen op voorhand, waarna het een week later in de winkel ligt en ze hun producten kunnen komen afhalen. Op die manier hebben we weinig kapitaal nodig om toch al te beginnen met onze werking en moeten we zeker ook geen producten weggooien. 4_ Welke strategieën ga je gebruiken om de zaak op de markt te brengen? Het probleem is dat we een groep mensen zijn met weinig economische of marketing expertise. Ik studeer zelf filosofie en geschiedenis en heb een andere invalshoek. Dat hebben mijn medeoprichters ook wel. Maar het idee is dat we sociale organisaties willen aanspreken en willen vragen of we ons project bij hun publiek zouden mogen voorstellen. We willen voornamelijk inzetten in het gaan naar geëngageerde mensen en organisaties om hen te informeren over ons initiatief omdat het wel vaak aansluit bij die organisaties. 5_ Vanaf wanneer zie jij dit verhaal als een succes? Ik denk dat we succesvol zijn vanaf het moment waarop we onze werking hebben die stabiel is en de zaak economisch rendabel begint te worden, maar dat we ook genoeg coöperanten hebben die al het werk kunnen verzetten om de winkel een aantal dagen per week open te kunnen houden. De verwachting die we hebben – op basis van andere supermarkten die het zo doen – is dat dat vanaf een 250-tal mensen zal zijn. 6_ Jullie hebben dus al een vaste locatie voor de winkel, maar hoe zit dat met die algemene vergaderingen? We huren dus een winkelruimte in centrum Oud-Berchem, vlakbij Berchem station. Wel maar 35 vierkante meter, maar dat is eigenlijk perfect om de winkel te starten. Hoe we de vergaderingen concreet gaan uitwerken is nu nog een vraagteken. Wellicht zullen we dan gewoon ergens een zaal huren. Maar op dit moment zijn we nog maar met een 20-tal mensen en komen we samen in de Peperfabriek, die gratis lokalen aanbieden. 7_ Wat vind je het leukst aan het ondernemerschap? Ik geloof heel hard in het project en dat geeft me erg veel voldoening. Het systematisch opbouwen van het project en zo iets concreets verwezenlijken, het maken van iets waar er daarvoor niets was, is heel fijn. Dat mis ik ook wel een beetje in mijn opleiding. Je steekt echt de handen uit de mouwen en je creëert iets. Dat vind ik erg motiverend! 8_ Hoe zijn je prioriteiten veranderd door het project? Dat vind ik een moeilijke vraag… Ik denk het wel. Ik denk dat dit project voor mij meer prioritair is dan mijn studies, al vind ik het moeilijk om die uitspraak te doen. Ik wil nu ook even pauze nemen van het project omdat ik me de komende maand natuurlijk wel wil focussen op mijn studies en de aankomende examens. Nu heb ik wel het voordeel dat ik de tijd kan nemen om even tijd in mijn studies te steken, omdat we met een team zitten waar niet iedereen nog studeert. De anderen geven me bovendien ook drive om eraan verder te werken. We zijn allemaal goede vrienden en op die manier voelt het werken voor het project niet altijd aan als werk. 9_ Je combineert dus studeren met een onderneming. Hoe ziet een typische dag er nu uit voor jou? Goh, ik geraak nog naar al mijn lessen en krijg nog al mijn taken af, dus dat is al zeker geen probleem, maar als ik thuis zit en niet met mensen heb afgesproken ofzo, ben ik wel bezig voor de coöperatieve. Ik steek er meerdere uren per dag in, maar het is wel werk dat ik allemaal kan doen op eigen tempo. We zijn nu bijvoorbeeld bezig met het uitschrijven van een businessplan en daar steek ik dan tijd in zodra ik die heb. 10_ Is er, wetende wat je nu weet, iets dat je anders zou hebben gedaan toen je net begon? Zeker! Ik zit nu een dik jaar bij het project en als ik zou reflecteren over wat er het voorbije jaar allemaal gebeurd is, dan denk ik dat het belangrijkste is om professionele mensen echt wel te gebruiken wanneer ze worden aangeboden. Wij zijn bijvoorbeeld nu al 6 maanden bezig met het indienen van statuten omdat die telkens worden teruggestuurd door een foutje en dat had allemaal veel gemakkelijker geweest als we daarmee naar een organisatie hadden gegaan die ons hadden kunnen begeleiden in het opstellen van die statuten. Er is niets demotiverender dan een statuut opnieuw op te moeten sturen met één kleine aanpassing. Verder hebben we ook lang een afwachtende houding gehad met het pilootproject. We hebben dat telkens wat uitgesteld, maar hadden dat eigenlijk al enkele maanden geleden kunnen beginnen doen. Ik denk dat hoe sneller je begint met proberen, hoe sneller je ervaringen opbouwt. 11_ Welke uitdagingen heb je ondertussen al moeten overwinnen? Het moeilijkste aan samenwerken met veel andere mensen is een manier vinden om dat vlot te laten verlopen, om ervoor te zorgen dat het werk goed verdeeld is en dat iedereen het gevoel heeft dat ernaar geluisterd wordt. Daar hebben we zeker wel een weg in moeten zoeken. 12_ Hoe definieer jij succes? Ik geloof heel erg in het coöperatieve idee en voor mij zou succes dan ook betekenen dat mensen ook effectief zien dat het idee werkt. In Brussel heb je bijvoorbeeld ook zo een coöperatieve die nu al 4 jaar bestaat en al 4.000 leden heeft, in Berlijn zijn ze nu een jaar bezig en zitten ze met een 1.000-tal mensen, in Parijs zijn ze al jaren bezig, je hebt er in Verviers, in Madrid, in Barcelona … Overal in Europa begint het op te komen en als we dus aan mensen kunnen tonen dat het werkt, dan denk ik dat dat een hele kracht zou geven. Er zit persoonlijk voor mij niet zoveel in buiten het idee naar buiten brengen. Het idee dat erachter zit, is wat het succesvol zou maken. 13_ Heb je soms schrik dat het niet gaat lukken? Hoe ga je om met die gevoelens van twijfel? Als ik twijfels heb, dan kom ik op een plek en begin ik te vertellen over het project en is iedereen super enthousiast. Dat helpt enorm! Ik heb soms wel twijfels of het mij wel allemaal gaat lukken om dit te doen, maar er is tijd en ik heb mensen die me steunen. Dat zorgt er uiteindelijk allemaal voor dat ik vertrouwen heb dat het wel goed komt. Bovendien geven de successen van de andere steden ook heel wat rust. 14_ Wat zijn volgens jou dan de kwaliteiten van een goede ondernemer? Ik denk dat als je wilt ondernemen, je moet spreken vanuit een soort van passie. Als je niet vanuit een soort intrinsieke motivatie met je project bezig bent, ga je er niet de tijd in kunnen steken en ga je jezelf enkel last bezorgen met de hoeveelheid werk. Het is belangrijk om erg geboeid te zijn in het onderwerp waarin je iets wilt ondernemen. Dat is volgens mij het belangrijkste. Als je dat hebt met een leergierige mindset en je alles wilt leren wat je nog niet weet, dan kom je er wel. 15_ Welk advies zou je geven aan iemand die ondernemer wil worden? Ik denk dat netwerken heel belangrijk is. Mensen kennen die weten waar ze mee bezig zijn, die kunnen helpen en ondersteunen en waar je advies aan kunt vragen, is echt cruciaal. Daarmee staat of valt je project echt. Als je dus je eigen zaak zou willen oprichten, is het belangrijk om te zoeken naar mensen die er iets van weten. Laat je helpen, want mensen willen je ook helpen! 16_ Tot slot, wat zijn nu de toekomstplannen? Ons plan is om snel te beginnen met ons pilootproject. Er moeten nog enkele zaken in orde gebracht worden, maar we willen dus starten met de mensen die nu al actief zijn in ons project. Op basis van de ervaring van producten bestellen en afhalen, willen we dan in februari openen naar een breder publiek die willen meedoen aan het prefinancieringsidee. We willen de komende maanden voornamelijk meer mensen op de hoogte houden van het project! TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Antwerp Maritime Academy (HZS), Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

Nick (21) heeft grafische en digitale media gestudeerd. Vanuit zijn studies is hij gegroeid naar jonge ondernemer en beheert hij het bedrijf studio Nextup. Bij hem kan je eerst een website laten ontwerpen alvorens je het koopt. BAAS_ Dag Nick! Vertel eens wat meer over jezelf en je persoonlijke ambities. Ik heb heel mijn leven gesport en heb deze interesse doorgetrokken naar mijn studies. De ambitie om iets met sport te doen is altijd groot geweest. Ik dacht altijd om sportcoach te worden maar uiteindelijk heb ik besloten om de sportliefde te houden voor mijn vrije tijd en plezier. Ik begon na te denken en ben gaan kijken naar wat ik als job kon gaan doen. Naast de sport heb ik ook altijd graag met design bezig geweest zoals photoshop en grafische vormgeving. Verder heb ik altijd willen ondernemen en keek ik op naar mensen als Gary Vee en andere succesvolle ondernemers. Zo ben ik verschillende boeken beginnen lezen en ben ik me gaan verdiepen in het ondernemerschap. BAAS_ Welke boeken kan jij zoal aanraden? Getting things done van David Allen heeft me echt al veel geholpen. Kort gezegd: Het gaat over hoe je dingen kunt klaarkrijgen: Je brein is niet gemaakt om al jouw ideeën en hersenspinsels bij te houden. Ondernemende denkers zitten met superveel gedachten, je moet dat neerschrijven zodat je minder stress hebt en daarop kunt inspelen. Het gaat ook over hoe je systemen kunt opzetten om je productiviteit op punt te zetten. BAAS_ Hoe ben je bij BAAS terechtgekomen? Door te vragen aan leerkrachten of ze tips hebben voor jonge ondernemers en op deze manier ben ik jullie beginnen volgen op instagram. Ook via kennissen bij TakeOff Antwerpen zelf. BAAS_ Hoe is jouw interesse om te ondernemen ontstaan? Ik denk al heel vroeg door social media. Vooral via Instagram & Youtube-video’s. Ik kreeg steeds advertenties over hoe je snel rijk kunt worden en dat intrigeerde mij. BAAS_ Wat zijn jouw huidige acitiviteiten? Ik ben net begonnen met “studio Nextup”: Een bedrijf dat websites maakt voor bedrijven en organisaties. Mijn doel is om zo specifiek mogelijk te werken. Het liefst voor personal trainiers, fysiotherapeuten,... Dit sluit allemaal weer aan op de sportwereld. Het moet een uniek concept zijn: Je laat je website eerst bij mij designen, dan laat ik het zien en dan kies je pas of je het wilt kopen of niet. Het concept zoals in een gewone winkel: bekijk uw website voor u hem koopt. In een winkel kan je rustig bekijken wat je aankoopt, waarom zou dit bij een website anders moeten zijn? We willen dat je 100% tevreden bent van je toekomstige website voor je een beslissing moet maken. BAAS_ Hoe heb je daar een verdienmodel in? Ik heb tot nu toe altijd op voorhand al via via een overeenkomst gemaakt dat ik de website zal maken via een introductie gesprek en offerte. Dan werk ik meer zoals een traditioneel bedrijf en is het gratis ontwerp mijn eerste stap van het proces en vrijblijvend. Het is een extra gevoel van veiligheid waardoor de klant altijd kan weggaan of een nieuw ontwerp kan aanvragen, zie het als een 100% geld terug indien je niet tevreden bent garantie. Het concept van mijn website is voor leads te generen via een grote outreach en goede marketing. Dat proces ben ik nog aan aan het sleutelen en moet ik nog veel aan werken en voor leren voor dit te optimaliseren. Het is dus wel zo dat iedereen kan weggaan en daar zitten geen kosten aan vast voor mij. Ik loop dus altijd het risico dat mensen kunnen weggaan en ik NIETS verdien, maar daar leer ik dan wel van.. Ik steek ongeveer 1 à 2u werk in een eerste homepagina ontwerp op voorhand voor mensen mee van hun sokken te blazen. Ik geloof dat ik grafisch sterk ben en snel werk door een efficiënte manier van websites te ontwikkelen met premium template kits die ik aanpas. Het concept speelt ook heel hard in op "wederkerigheid". Mensen willen vaak iets terug doen als ze iets krijgen. Het draait bij mij dus allemaal om het optimaliseren van het sales en design proces voor het de klant zo makkelijk mogelijk te maken en zoveel mogelijk leads te krijgen. Daarna als je het ontwerp mooi vind. werk ik op deze moment met een vaste projectprijs van gemiddeld tussen €500 en €2500. De maandelijkse onderhoudsplannen bedragen gemiddeld €25 tot €45. Later ga ik hier ook nog plannen aan toevoegen voor bedrijven die liever op lange termijn afbetalen. BAAS_ Welke apps op je smartphone zijn onmisbaar oor jou? De heel standaard applicatie “notities”. Ik schrijf alles meteen neer op de juiste plek. Dit heb ik geleerd uit dat boek waar ik het daarnet over had (lacht). Ook de app “Calendly” is onmisbaar voor mij. Deze gebruik ik voor meetings te in te plannen zodat ik niet over en weer moet blijven mailen. Daarnaast is Figma een app meer bekend bij designers. Deze wordt gebruikt om websites te ontwerpen en heeft een soort van whiteboard waar je alles in kunt doen. BAAS_ Heb je jezelf beter leren kennen door het ondernemen? Ja zeker en vast. Het is een echte uitdaging voor een ondernemer om te zien of je wel echt productief werkt. Ik wil enkel dingen doen die mij boeien en waar ik elke dag warm van word. Wanneer je iets doet dat je niet leuk vindt gaat dat toch niet werken. BAAS_ Welke plannen heb je op lange termijn? Op dit moment ben ik heel erg op korte termijn aan het denken (lacht). Ik wil een service uitbouwen waar ik zelf dagelijks graag met bezig ben. Ik wil dat heel breed houden. Met studio nextup hoop ik dat het zo lang mogelijk blijft duren zodat ik op deze manier ook mensen kan verbinden en dat er een community uitgebouwd kan worden. BAAS_ Wat is het beste advies dat je ooit hebt gekregen? Dan ga ik wederom verwijzen naar Gary Vee: “patience”. Hij zegt altijd: “Microspeed op korte termijn, met andere woorden hard werken maar op lange termijn begrijpen dat je nog veel tijd hebt om zaken te verwezenlijken. Hij is op 34-jarige leeftijd gestopt met zijn business en dan weer een andere begonnen. Besef dat je tijd hebt. Steve Jobs heeft bijvoorbeeld ook al meerdere ondernemingen gehad. BAAS_ Moet een ondernemer voor jou een bepaalde skill hebben? Je moet als ondernemer enorm veel skills hebben . Het belangrijkste is dat je goesting hebt in wat je doet en dat je problemen kunt laten schieten. Probleemoplossend denken. BAAS_ Welke skills uit jouw studies neem je mee naar het ondernemen? De belangrijkste van allemaal is voldoende researsch doen. Met grafisch design moet je daar zeker de nadruk op leggen. BAAS_ Heb je zelf nog tips & tricks voor andere twijfelaars? Online heb je echt duizenden tips. Maar wat ik heb gedaan is een documentje opgemaakt van “wie ben ik” met motieven, doelen, waarden, normen, ... En telkens als ik tips krijg van mensen dan plaats ik dat erbij. Graag wil ik afsluiten met: “Doe wat je graag doet! Zorg dat je iets doet waar je graag mee bezig bent.” INSTAGRAM_ studio Nextup WEBSITE_ studio Nextup TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Antwerp Maritime Academy (HZS), Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

Zit jij ook met zoveel ideeën in je hoofd, maar geen idee hoe en waar je moet beginnen? En heeft ondernemerschap jou altijd aangetrokken? Dan is dit jouw moment! Tijd om alle twijfels aan de kant te schuiven, en 10 zaterdagen/zondagen te investeren in jouw toekomst. Let’s go! #SheDIDIT Youthpreneurs is een gratis traject dat jonge dames tussen de 16 en 26 jaar met diverse culturele roots in Antwerpen én Gentondersteunt in het uitwerken van een ondernemingsconcept. Van dromers naar doeners, dat is ons doel. Je krijgt de kans om jouw talenten verder te ontwikkelen, nieuwe skills te leren en ondernemende kennis op te doen. En dat onder professionele begeleiding! Alles kan én mag. Jij hebt een idee, wij geven jou de tools om het uit te werken. En je zal ongetwijfeld geïnspireerd geraken door de andere meisjes. En meteen aan je netwerk kunnen werken. De sessies worden niet enkel gegeven aan meisjes met diverse culturele roots, maar wordt ook gegeven dóór coaches met diverse culturele achtergronden. Zo kan je firsthand ervaren waartoe je allemaal in staat bent. ZONDAGEN IN ANTWERPEN Zo. 29 januari | Hi Youthpreneurs Zo.5 februari | Conceptontwikkeling Zo.12 februari| Business Model Canvas Zo. 19 februari | Financiën Zo. 26 februari | Marketing & Branding Zo. 5 maart| Klanten & Marktonderzoek Zo. 12 maart | Pitch Prep Zo. 19 maart| Pitchday! Schrijf je HIER in.

De Stichting voor Toekomstige Generaties lanceerde in 2019 een nieuw programma dat financiële steun biedt aan student-ondernemers die een product, dienst of technologie ontwikkelen met een positieve maatschappelijke impact. De steun komt in de vorm van beurzen van maximum €5000 en is gericht op initiatieven in de prototypingfase -net na de uitwerking van een concept en net voor de lancering op de markt - een sleutelmoment in het parcours van jonge ondernemers. De Stichting werkt hiervoor samen met de Vlaamse, Brusselse en Waalse student-incubatoren (en niet via een publieke projectoproep). Zij pre-selecteren elk een aantal duurzame initiatieven van student-ondernemers, waarvoor zulke beurs een belangrijke stap dichter bij de marktlancering van diens product, technologie of dienst zou betekenen. 1. Wat is het doel van deze projectoproep? Steeds meer jongeren koesteren de wens om een onderneming op te richten met een positieve maatschappelijke impact. Velen starten al tijdens hun studies een parcours als ondernemer. De laatste jaren zien we dan ook een indrukwekkend ecosysteem ontstaan dat steun biedt aan deze studentondernemers, maar de toegang tot financiering tijdens de eerste ontwikkelingsfasen van een (student-)onderneming blijft echter complex. De Stichting voor Toekomstige heeft als doel duurzame innovatie te stimuleren en te ondersteunen van student-ondernemers die de uitdagingen “People, Planet, Prosperity en Profit” op 360° aangaan (zie bijlage). Met beurzen van maximum 5000 euro wil de Stichting een hefboomeffect creëren, dat jonge ondernemers een belangrijke stap dichter bij de marktlancering van hun duurzame product brengt. De Stichting richt zich daarom op een cruciale fase in het early-stage ondernemerschap, namelijk de prototypingfase – net na de uitwerking van een concept (in de vorm van een ondernemingsplan en/of een pretotype) en net voor de lancering op de markt. 2. Aan wie is deze projectoproep gericht? Deze oproep tot het indienen van projecten is gericht tot studenten en pas afgestudeerden, op voorwaarde dat het ondernemersproject tijdens hun studie werd aangevat. Een breed scala van producten, technieken en diensten kan in aanmerking worden genomen. Een dienst wordt alleen aanvaard als hij gebaseerd is op een product, techniek of technologie. Het initiatief moet zich in de prototypingfase bevinden: de fase waarin een model/experimentele versie van een product, techniek of dienst wordt gemaakt, met als doel de werking ervan te testen en te valideren. Meer info en inschrijven via onderstaande documenten:

Een waar feest voor Antwerpse studenten was 11 oktober 2022, want eindelijk mocht TAKEOFFANTWERP weer écht live gaan zoals gewoonlijk, zonder coronaregels. Het Zuiderpershuis mocht als feestlocatie zich extra mooi aankleden voor de gelegenheid en gastheer Mathias Mallentjer deed hetzelfde. Want Stad Antwerpen telt intussen al 1.250 student-ondernemers! Wow! En dat is natuurlijk mede mogelijk gemaakt door de verschillende organisaties waar ze studeren: KDG Hogeschool, AP Hogeschool, UAntwerpen, Antwerp Maritime Academy (HZS) … En natuurlijk wil je studeren én ondernemen in de stad der steden: Antwerpen. Mathias vroeg daarom als eerste gaste schepen Erica Caluwaert op het podium. Mevrouw de schepen vertelde duidelijk opgelucht over de voorbij coronaperiode. “Ik ben blijven ademen en werken (toen nog als advocaat-strafpleiter). Het was niet allemaal kommer en kwel. We waren bijvoorbeeld als advocaten al decennia aan het zeuren om digitaal inzage te krijgen in dossiers en eindelijk was dat mogelijk. Die periode heeft dus ook iets goeds voortgebracht.” Werd de schepen hier betrapt op een ondernemende spirit? Ze vulde aan: “De switch van een eigen advocatenkantoor naar schepen was uitdagend, maar ik mag in zoveel leuke onderwerpen en met zoveel fijne mensen werken. Veel dromers ook. Verwachtingen op korte termijn worden vaak overschat, en op lange termijn onderschat, zei Bill Gates. Blijf dus zeker dromen, je successen komen nog. Met steun van de stad is dit ook mogelijk. De reden dat we dit doen is puur opportunistisch: jullie zijn onze toekomst en wij hebben de waarheid al lang niet meer in pacht.” Om steun te krijgen van de stad, zijn verschillende kanalen mogelijk, check dus zeker ondernemeninantwerpen.be. “We moeten nadenken over de stad van de toekomst, welke uitdagingen en welke kansen die biedt,” aldus mevrouw de schepen. Mathias haalde de volgende gast erbij: Eddy Van Hemelrijck. Hij geeft les op de KDG Hogeschool en is bezig met duurzaamheid en maatschappelijk ondernemen. Hij is geboren en getogen in Antwerpen, familiemens en dus gericht op de toekomst. Circulariteit is his middle name: “We beginnen ons te realiseren dat onze bronnen eindig zijn – jonge ondernemers beseffen dit ook en zorgen al bij het begin van de ontwikkeling van hun product dat het sustainable is.” Eddy vertelde: “Jonge ondernemers worden eigenlijk vanaf het begin begeleid in maatschappelijk ondernemen. En maar goed ook, want ik zie soms studenten die enkel op geld gericht zijn. Maar de focus moet liggen op de toegevoegde meerwaarde aan de maatschappij.” Mevrouw de schepen, die tijdens de uitleg van Eddy al enthousiast knikte: “Groen en groei sluiten elkaar niet uit.” De volgende gast was geen onbekende voor Erica Caluwaert. Ze stond al eens op haar kabinet met een goed idee om het bewustzijn van circulariteit op een niet-belerende manier bij mensen te kweken. Het was Nina Maat van Muce. Zij heeft een pop-up museum in de Huidevettersstraat waarmee ze mensen bewust wil maken van de circulaire economie. Mathias moest toch even checken of de studenten van Eddy deze laatste term kennen. Hij riep er eentje naar voor. Een test bij het publiek die avond bewees dat er ook heel wat mensen zijn die een ongebruikte smartphone in hun lade hebben liggen, terwijl deze perfect gerecycleerd kan worden via urban mining (door Umicore bijvoorbeeld) of ingeleverd kunnen worden in het museum van Nina, want daar is een oude smartphone een toegangsticket voor het museum. Nina wou graag een aanvulling formuleren op de definitie van circulaire economie die de Onbekende Student Van Eddy gaf: “Een circulaire economie, daar moet iedereen aan kunnen meedoen. Het gaat niet alleen over het recycleren van materialen, maar ook over het gebruiken van minder materialen. Zo bescherm je de natuur. Uit de natuur valt bovendien heel veel te leren, dingen die we kunnen gebruiken in verschillende sectoren.” Een van de partners waarmee Nina samenwerkt voor haar museum, is Deceuninck. Zij recycleren oude ramen en deuren tot nieuwe. Ze doen dat zo goed dat de gerecycleerde ramen niet te onderscheiden zijn van de nieuwe. Bovendien zijn er ondertussen zo weinig oude ramen dat ze niet verder kunnen, want mensen leveren ze niet in bij het containerpark. “Het is dus maar zo duurzaam als hoe wij als mensen ermee omgaan,” aldus Nina. “Via kunst en de kunstenaar wordt dan de vertaalslag gemaakt. Dit is veel efficiënter dan een irritante Nina die zegt of iets goed of slecht gedaan is.” De laatste gasten van deel 1 werden door Mathias aangekondigd als de vrienden van SINC: Emma Torfs en Toon Verheyen, allebei superblij dat de eerste kick-off eindelijk weer is zoals voor de coronapandemie. Toon nuanceerde: “En tegelijkertijd zijn we heel blij met de vorige edities, want dat was uiteindelijk ondernemerschap pur sang: een oplossing verzinnen voor het probleem dat zich stelde.” Het duo stelde met veel plezier SINC voor en Mathias haalde het volledige team naar voren om even in de spotlights te staan. Tot slot nodigde Emma iedereen uit om de coördinaten op de achterkant van haar trui en die van de andere SINC-leden te volgen en gezellig iets te komen drinken in Bar Take-Off. ______________________ TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Antwerp Maritime Academy (HZS), Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

UAntwerpen 1_ Wat is de inhoud? Het opleidingsonderdeel Entrepreneurial Finance richt zich op: • Inleiding in de financiering van jonge, groeigerichte ondernemingen • Financiële planning • Waardering • Het structureren van een deal • Contracten • Type eigen vermogen investeerders • De uitstap van eigenvermogen financiers Binnen dit opleidingsonderdeel worden gastsprekers uitgenodigd, bv. Troy Muyshondt (CEO & Co)founder Dockflow). 2_ Voor wie is het bestemd? Iedereen die geïnteresseerd is in ondernemerschap en in de zoektocht naar financiering. Hoe start je? Waar ga je op zoek? Wat zijn de obstakels? 3_ Hoe wordt het georganiseerd? De docent nodigt zelf de gastsprekers uit en contacteert de ondernemers. (bv. co-founder was alumni van de FBE) 4_ Ingeval van evaluatie, hoe wordt deze toegepast? Studenten moeten niet de inhoud kennen van die presentaties maar wel de theorie erachter. Bv welke financieringsbronnen bestaan er? Ze moeten niet de exacte cijfers kennen: bv hoeveel haalt Dockflow op via XXX. 5_ Wat leert de student eruit? Toepassing van de theorie in de praktijk. Studenten zien een lijstje van financieringsbronnen in de les. Ze worden geconfronteerd met voor- en nadelen in de les. Maar door gastsprekers zien ze hoe in realiteit die ondernemers op zoek gaan naar die financiering. Ze krijgen inzicht in wat financieel haalbaar is en wat totaal niet. 6_ Waarom is dit een best practice zijn? Door gastsprekers uit te nodigen wordt meer praktijk in de les gebracht zonder teniet te doen aan de theorie. 7_ Hoe bevordert het ondernemerschap en ondernemingszin bij studenten Ondernemers zijn heel enthousiast. Studenten kijken op naar hun levensstijl. Handige link: Meer info. Artikel door Annemie Soetewey TAKEOFFANTWERP_ is een initiatief van de Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen, in samenwerking met stad Antwerpen, UAntwerpen, KdG Hogeschool, AP Hogeschool, Hogere Zeevaartschool, Voka - Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland,BAAS en SINC. VLAIO ondersteunt dit ecosysteem. #jongondernemen

Beste student Heb jij een briljant idee? Is ondernemen je tweede natuur? Heb jij zin om tijdens je studies je eigen project op te starten? Dan is Start Academy iets voor jou! Start Academy is een combinatie van een ideeënwedstrijd en begeleidingstraject voor studenten hoger onderwijs met een ondernemingsidee. Tijdens Start Academy ontdek je welk potentieel in je idee zit, hierbij kan je rekenen op de ondersteuning van een persoonlijke coach en experts. De best uitgewerkte ideeën worden beloond met waardevolle prijzen, waaronder een startkapitaal van €1.500! Wil je meer info? Volg dan op 07/12/2022 van 18u00 tot 18u30 het webinar over Start Academy! Je ontdekt hoe Start Academy in elkaar zit en krijgt de kans om vragen te stellen. Schrijf je snel in via onderstaande button: